Dorpshuis De Vaart terug bij af

‘We zijn jarenlang bezig geweest en nu ligt alles weer ter discussie’

Nog geen jaar geleden werden de plannen voor een nieuw dorpshuis in Linschoten met trots gepresenteerd aan inwoners en gebruikers. Nu blijkt uit de perspectiefnota van de gemeente Montfoort dat het nieuwe college de plannen opnieuw tegen het licht wil houden. Bij de vrijwilligers van Dorpshuis De Vaart overheerst teleurstelling. “We zijn jarenlang bezig geweest en nu ligt alles weer ter discussie”, zegt Eric Jan Hagoort.

Tegelijk met de perspectief nota geeft de nieuwe coalitie tegenstrijdige signalen af. In een promotievideo van de VVD over het nieuwe coalitieakkoord wordt zeer stellig over De Vaart gezegd: “Hier staat over een paar jaar, wat er ook gebeurt, een toekomstbestendig en betaalbaar dorpshuis.” Terwijl in de perspectiefnota staat dat de plannen niet passen, omdat ze financieel niet binnen de gestelde kaders zouden passen.

Volgens coördinatoren Eric Jan Hagoort, Maaike Pauw en Boy Derksen gaat het allang niet meer alleen over een nieuw gebouw. De afgelopen jaren hebben tientallen vrijwilligers, verenigingen, gebruikers en inwoners meegedacht over de toekomst van Dorpshuis De Vaart. Juist daarom komt de heroverweging zo hard aan. Wat de coördinatoren vooral moeilijk kunnen begrijpen, is dat er volgens hen al jarenlang tijd, energie én gemeenschapsgeld in het project zijn gestoken.

“Al zeven projectleiders, een architect, vele ambtelijke uren en meerdere onderzoeken, we zitten volgens ons al dik over een miljoen euro aan kosten”, zegt Maaike. “Dat gooi je toch niet zomaar weg?” Eric Jan vult aan: “Niet alleen een zorgvuldig opgebouwd plan dreigt te verdwijnen, maar ook een forse investering waarvoor uiteindelijk de inwoners van gemeente Montfoort hebben betaald. Ons werd altijd gezegd dat nieuwbouw uiteindelijk goedkoper zou zijn dan renovatie, maar nu moeten we toch renoveren?”

De grootste zorg onder de vrijwilligers is dat Linschoten opnieuw in een jarenlang traject terechtkomt. “We zien absoluut niet zitten om met de gemeente heel het verhaal van afgelopen vier jaar lang weer overnieuw gaan doen”, zegt Maaike. “Voor de verkiezingen werd al gezegd dat als PAK in het college zou komen, de cijfers opnieuw tegen het licht gehouden zouden worden en dat nog maar moest blijken of De Vaart door zou gaan. Dan kun je je afvragen hoeveel vertrouwen er eigenlijk nog was in de plannen.”

Verrast door de nieuwe koers

Wat de coördinatoren extra steekt, is dat zij naar eigen zeggen niet vooraf zijn geïnformeerd over de nieuwe ontwikkelingen. “Wij moesten het uit de socials vernemen”, zegt Eric Jan. “Dat kwam echt out of the blue.” Hij vindt de timing opvallend. De discussie over het dorpshuis laait op op hetzelfde moment dat in Montfoort een nieuwe coalitie is gevormd.

Onder de vrijwilligers en vaste gebruikers leeft daarom sterk het gevoel dat het dorpshuis tijdens de coalitievorming opnieuw onderwerp van politieke afwegingen is geworden. Eric Jan wijst er daarbij op dat de plannen in de afgelopen bestuursperiode juist meerdere keren zijn doorgerekend en beoordeeld. Dat maakt het voor iedereen lastig te begrijpen dat de financiële haalbaarheid nu opnieuw ter discussie wordt gesteld. Maaike geeft aan: “Dat de bouwkosten zouden stijgen met de hele geopolitieke situatie op dit moment, dat zou voor niemand een verrassing moeten zijn. Alles wordt duurder, ook bouwen. Dat hadden ze al eerder aan kunnen zien komen en niet vlak voor de wisseling van het college”.

Ook de rol van wethouder Wim van Wikselaar roept vragen op. Als verantwoordelijk wethouder voor financiën was hij de afgelopen jaren nauw betrokken bij de financiële onderbouwing van het project. In de nieuwe coalitie komt hij terug in die rol. Volgens de vrijwilligers werden de uitgangspunten en exploitatieberekeningen destijds door hem akkoord bevonden, terwijl nu opnieuw wordt gesproken over de financiële haalbaarheid. “Dat maakt het voor ons moeilijk te volgen”, zegt Eric Jan. “Het vertrouwen is weg!”

Meer dan een gebouw

Voor de coördinatoren gaat de discussie niet alleen over stenen en geld. Zij wijzen op de rol die het dorpshuis inmiddels vervult binnen het dorp. Volgens Boy is het dorpshuis uitgegroeid tot een laagdrempelige ontmoetingsplek voor jong en oud. Inwoners komen er voor activiteiten, vergaderingen, verenigingsavonden, een kop koffie of gewoon een praatje. In de perspectiefnota wordt onder meer gekeken naar de exploitatie van het dorpshuis. Dat zorgt bij alle vrijwilligers voor zorgen.

“We hebben hier geregeld dames, die hier komen om te breien”, zegt Boy. “Nu betalen ze 1,75 voor een kopje thee. Moeten we die prijzen dan omhoog gaan gooien? Dan is het geen dorpshuis meer.” Hij en de andere coördinatoren zien daarin juist de kracht van Dorpshuis De Vaart. Het gebouw is toegankelijk voor iedereen en vervult een belangrijke sociale functie in het dorp.

Daarnaast vinden er veel verschillende activiteiten plaats. “Je hebt hier niet alleen de functie van een biertje drinken”, zegt Boy. “Je hebt wel tien functies op een dag.” Van ontmoetingen tussen ouderen tot verenigingsavonden, recepties en uitvaarten: volgens de coördinatoren vervult het dorpshuis een rol die zich moeilijk laat vangen in een exploitatiebegroting. “Er is met hulp van een expert van de Landelijke Vereniging van Kleine Kernen en een lokale financieel expert een conservatieve exploitatiebegroting gemaakt. Deze was nog positiever dan de berekening van de gemeente, werd geconstateerd door de wethouder.”

Eric Jan: “Doordat bijvoorbeeld mensen langer kunnen deelnemen aan de maatschappij vereenzamen ze minder. Hierdoor houden ze meer levensvreugde, waardoor ze gezonder blijven en minder zorgkosten nodig hebben. Als kleine verenigingen zoals de bijvoorbeeld de breikoker, koersbal en de klaverjasclub moeten betalen voor het gebruik van het dorpshuis (wat door het vorige college trouwens is verboden, omdat het dorpshuis niet verhuurd mag worden) dan gaat een aantal verenigingen het heel moeilijk krijgen.”

“Wij denken dat de gemeente Montfoort nog steeds geen idee heeft hoe belangrijk dit dorpshuis is”, stellen Boy en Maaike. “Helaas hebben we er ook geen idee van hoe we ze daarvan kunnen doordringen.” De drie coördinatoren zijn het over een ding eens: “Er staan nog geen acties gepland, maar we zullen blijven vechten voor het dorpshuis.”

Wat staat er in de perspectiefnota?

In de onlangs gepresenteerde perspectiefnota schrijft het college dat de huidige plannen voor Dorpshuis De Vaart financieel niet binnen de vastgestelde kaders passen. Volgens het college laten de meest recente berekeningen zien dat sprake is van hogere investeringskosten en dat ook de exploitatie nader bekeken moet worden. Daarom wil het nieuwe college onderzoeken welke invulling van het dorpshuis wél financieel haalbaar is.

Als uitgangspunt noemt het college dat een toekomstige oplossing moet passen binnen de financiële kaders die eerder door de gemeenteraad zijn vastgesteld. Wat dit concreet betekent voor het huidige ontwerp, de planning en de eventuele nieuwbouw van het Dorpshuis De Vaart is op dit moment nog niet duidelijk.

De gemeente Montfoort is om een reactie gevraagd. Die reactie was bij het ter perse gaan van deze krant nog niet ontvangen.