De Dijktelg 75 jaar

Wout van Kouwen

Dat was even flink schrikken voor veel inwoners in en rond Oudewater toen zij in De IJsselbode van 11 juli lazen dat De Dijketelg in Papekop werd verkocht.
‘Maar dat kan toch helemaal niet?’ dachten velen voor wie De Dijketelg een tweede huiskamer was geworden.
Natuurlijk gunt ieder Riet haar stoppen. Als je 72 bent, heb je je sporen wel verdiend, want de Dijketelg runnen is natuurlijk 7 dagen in de week 24 uur aanstaan. Riet wás de Dijketelg. Het was altijd top daar in Papekop. Dat gold niet alleen voor de sfeer, maar zeer zeker ook voor het eten. In welke eetgelegenheid vind je nog zoveel verse groenten bij je stukje vlees?
‘Zal de nieuwe eigenaar wel in het spoor van Riet doorgaan?’ vraagt menigeen zich nu af. Het artikel in De IJsselbode was in ieder geval hoopgevend. Maar goed: Riet stopt na 44 jaar
 en De Dijketelg bestaat 75 jaar! Tijd voor een feestje, maar helaas ook tijd voor een afscheid.

Hannes en Do

In 1948 zaten Hannes van Dijk, de vader van Riet, en Cor in de bus toen de broers ineens hoorden dat het koffiehuis in Papekop in de verkoop kwam. Ze stapten meteen uit en reden terug om het spul samen over te nemen. De broers lieten het stenen huis, dat nog dateerde uit de tijd van de aanleg van het spoor en station Papekop in 1855, wit schilderen en naast het café werd een loonbedrijf opgezet.

Op 19 oktober 1948 trouwde Hannes met Do van den Toorn en die dag werd tevens de openingsdatum van wat later de Dijketelg zou gaan heten. Op 17 november sloten Cor en Nel zich bij hen aan. Zij verhuisden echter in april 1957 naar Vleuten om daar een boerderij te beginnen, maar Hannes en Do gingen door. Hannes was druk met zijn loonbedrijf en Do runde het café. Zij bleek uitermate geschikt voor de horeca. Ze kon met iedereen overweg. Er werd gestreefd naar een gemoedelijke en huiselijke sfeer. Druk was het, vooral in de zomer met de werkzaamheden van het loonbedrijf.

Nieuwbouw

Het gebouw was er erg slecht aan toe zodat besloten werd in 1958 een nieuw pand neer te zetten. Dochter Riet en Gert Rietveld trouwden in 1971 en gingen op de Goudse straatweg wonen. Gert werkte o.a. bij Van Ooyen, had een kraanbedrijf en later was hij werkzaam bij de Hoogovens in IJmuiden (tegenwoordig Tata Steel).

Riet ging als hulp in de huishouding aan de slag bij kapper Theo van Eck, die getrouwd was met de lerares Toos Bels van de M.U.L.O. (later Mavo). De herenkapperszaak bevond zich op de hoek Wijdstraat/Romeijnstraat. Riet heeft daar een kleine tien jaar gewerkt en het er geweldig naar haar zin gehad. Theo en Toos waren fantastische mensen. Riet voelde zich als lid van het gezin. Daar heeft ze ook heel veel mensen uit Oudewater leren kennen. De klanten liepen nog gewoon binnen als het ze uitkwam. Niks geen afspraak. En als het te druk was, probeerden ze het later nog eens. Of ze pakten een stoel en dronken een kop koffie mee en bespraken met de andere klanten en kapper Theo de toestand in de wereld in het algemeen en Oudewater in het bijzonder.
Theo bouwde in de loop der jaren een hechte band op met zijn clientèle. En Riet pikte daar het een en ander van mee.
Toen haar eerste zoon John geboren werd, bleef ze doorwerken bij Van Eck. De baby ging gewoon mee.

Overname

Er kwam echter een eind aan deze periode toen de vader van Riet een beroerte kreeg en ook haar moeder met de gezondheid begon te sukkelen. Riet was meer in Papekop dan op de Goudse straatweg. En toen ook nog hun tweede zoon (Mark) geboren werd, begon de situatie volledig uit de hand te lopen. Na veel wikken en wegen, vele gesprekken met haar ouders, familieleden en Gert, werd in 1979 besloten te ruilen: Hannes en Do naar de Goudse straatweg en Gert en Riet met de twee jongens naar Papekop. Gert bleef werken bij de Hoogovens en Riet ging het café runnen. Een hele stap, die gelukkig goed uitpakte. Riet was, net als haar moeder, uitermate geschikt voor het werk in de horeca. Zoals Do het huiskamergevoel op haar klanten kon overbrengen, lukte dit bij Riet ook. Het was hard werken, maar gaf ook veel voldoening.

Gert en Riet vonden dat er in 1979, toen zij er gingen wonen, eindelijk eens een naam moest komen voor het café. ‘We gaan naar Hannes en Do’, was het gezegde, want een naam had het café niet. In datzelfde jaar werd er een biljartvereniging opgericht en die moest ook een naam hebben. Het mooiste zou zijn om dezelfde naam te gebruiken. Toen kwam de voorzitter van de biljartclub Gerard Gerritse op het idee van ‘De Dijketelg’ (een telg is een afstammeling van een familie). En die naam is een begrip geworden in Oudewater en omstreken. Het café werd een succes omdat, in navolging van Do, Riet ervoor zorgde dat er naast de drank ook kleine gerechten werden geserveerd zoals een uitsmijter, een biefstuk of een kopje soep. Dat was in die tijd iets nieuws.

Ook de biljartvereniging was in trek. De club telde zo’n veertig leden. De twee biljarttafels namen wel veel plaats in en zeker als er veel klanten waren, was dat een probleem.
Tot Gert in 1988 hoorde dat er in een café in Utrecht een systeem was waarbij de biljarttafels konden verzinken in de vloer. En laat nu net dat café het spul eruit willen slopen voor een andere bestemming.
Gert en Riet gingen kijken en waren meteen verkocht. Het systeem werd aangekocht, zodat de twee Wilhelminawedstrijdtafels in de Dijketelg via een ingenieus systeem naar boven en beneden gebracht konden worden. Via een in de kelder gemonteerde ketting en een viertal drijfassen wordt het biljart in 3½ minuut gelijkmatig gelift. Momenteel telt de vereniging nog zo’n twintig leden en dat komt, volgens een glimlachende Riet, omdat het toch een oude mannensport is.

Stilstand is achteruitgang.

Dat was het motto van Gert en Riet. Steeds werd er gezocht naar nieuwe mogelijkheden en kansen. In 1980 kwam er, als een van de eerste in onze omgeving, een terras. Tevens verrees een kleine slijterij aan de zijkant en vanaf 1983 werd het voormalige gemeentehuis gepacht. Het kreeg de toepasselijke naam ‘De Overkant’. Gert stopte bij de Hoogovens en ging Riet bijstaan. Van de ‘Overkant’ werd onder zijn leiding een mooie feestzaal gemaakt voor bruiloften en partijen. Drie jaar geleden werd de Overkant aangekocht en in de coronajaren weer helemaal gerenoveerd.

Door die feestzaal kwam het idee om ook maaltijden te gaan verstrekken en zodoende werd het café een eetcafé. De klantenkring groeide daar bij de spoorwegovergang.

“Op zaterdag kon het hier echt een gekkenhuis zijn”, vertelde Riet. Het begon al op zaterdag rond 12 uur met een bakkie en een lunch. Om 4 uur kwam er dan een soort Happy Hour door arbeiders die het werk erop hadden zitten en dan nog even aan de bar het weekend kwamen inluiden met een pilsje, een uitsmijter, sateetje of een broodje kroket. Rond 8 uur kwam de koffieclub en rond 12 uur in de nacht kwamen de jongens en meisjes die gefeest hadden bij De Maneburg in Lopik en De Diligence in Maarssen nog even napraten en dan werd er meteen een broodje bij gegeten. Het zat dan ërampievolí. Ook de drank werd niet vergeten, zodat het weleens voorkwam dat Gert iemand in het nachtelijk uur naar huis moest rijden, omdat de klant de tocht met zijn eigen wagen niet meer kon makenî.

Als het erg druk was, kwam het weleens voor dat er incidenten waren. Wanneer één van de gasten bijvoorbeeld een meisje lastig viel, sprak Gert hem aan en vroeg de persoon dan om de volgende dag even langs te komen om het incident te bespreken. Het was dan ‘een gesprek onder drie ogen’ want Gert was in de tijd dat hij bij Van Ooyen werkte, één oog kwijtgeraakt. Het is één keer voorgekomen dat er gevochten werd. Gert was er niet en Riet sprong ertussen, wat haar wel enkele blauwe plekken opleverde, maar de vechtersbazen bonden wel in.

In 1999 werd ook De Achterkant in gebruik genomen voor grote feesten waar De Overkant te klein voor was. Bij het nieuwe millennium werd er groots uitgepakt. De Dijketelg organiseerde er een groot Country en Westernfeest. Daarvoor werden alle wanden versierd met Lucky Luke-tekeningen. Die werden op de wanden geprojecteerd en door Kees van Swieten ingekleurd. Het ziet er ook nu nog schitterend uit.

Verenigingen

Naast de al eerdergenoemde biljartvereniging, hebben meer verenigingen De Dijketelg als thuisbasis. De K.B.O./P.C.O.B. klaverjast er, ‘Papekop zingt’, houdt er in de wintermaanden hun repetities en natuurlijk de licht elitaire visvereniging I.P.N.I.V.I. (Ik Pik Niet Elke Vis In) gebruikt De Dijketelg (al vanaf 1905) als ‘Hengelaarshuis’.

De vier pilaren van Riet

Het is keihard werken geweest voor Riet, die 44 jaar in de Dijketelg. Natuurlijk eerst samen met haar maatje Gert. Toen die tien jaar geleden wegviel, moest ze alleen door. En dat was natuurlijk een loodzware opgave, die alleen volbracht kon worden met behulp van het vaste personeel. “Mijn steunpilaren” noemt Riet ze: Jacqueline Bos, de helaas overleden Elly van Dam, Sylvia van Kats en keukenprinses Kim van Endt, die net als Maaike Fenstra, een vrouw met een beperking, al 22 jaar deel uitmaken van ‘Het team Dijketelg’. Gerry Hoogenboom en Bep Veldhuizen waren bij de start van de Overkant.

“Het is mooi geweest”, dacht Riet na enig aarzelen toen Don Janmaat bij haar aanklopte met de vraag of hij het spul van haar mocht overnemen.
En zo valt op 27 oktober het doek voor de ‘Vandijken’. Deze dag is er een afscheidsborrel van 17.00 tot 22.00 uur.

De naam Dijketelg blijft gehandhaafd, maar Riet vertrekt naar de Goudse straatweg 6.
Ze had daar al op no 26 en 2 gewoond en dan nu op 6 zodat de cirkel helemaal rond is.