Ondanks veel vernielingen floreert de Wildemanstuin

Aad Kuiper

Ook elders in Oudewater werden er in de afgelopen periode volgens de (sociale) media nogal wat vernielingen aangericht; dat is uiteraard te allen tijde bijzonder betreurenswaardig. Iets kapot maken kan per ongeluk gebeuren, maar als het met opzet is heet dat vandalisme, en dat heeft dan weer te maken met een zekere hoeveelheid agressie én de mate waarin iemand die agressie kan beteugelen. Dat blijkt voor sommigen echt behoorlijk lastig. Hoe dat komt en wat er mee moet is voer voor opvoeders (!) en de vernielers zelf, maar ondertussen zitten veel mensen met de ellende. Zo ook de Wildemanstuin. Maar desondanks is de Wildemanstuin een bescheiden succesje.

Wat voorafging

Een flink stel enthousiastelingen betreurde de achteruitgang van de biodiversiteit en wilde aan de slag om het tij enigszins te keren - ook zij lazen de berichten dat wereldwijde populaties van zoogdieren, vogels, amfibieën, reptielen en vissen in minder dan een halve eeuw met gemiddeld twee derden (!) achteruitgegaan zijn. En óf dat erg is? Ja, want als gevolg van de behoorlijk aantasting van het milieu snijdt de mensheid zich uiteindelijk ook zelf in de vingers zoals we bijvoorbeeld gemerkt hebben aan de opkomst van zoönosen zoals COVID-19, de ziekte van Lyme, Q-koorts, vogelgriep en nog een flink aantal ziekten. En wetenschappers vragen zich niet af óf ons nog meer te wachten staat, maar wannéér zich de volgende ziekte zal aandienen en hoe ingrijpend die zal zijn.

Maar goed; na een (bio)logische kleurrijke tussenstap van dit enthousiaste groepje op het terrein van het voormalige ziekenhuis, is bij hen het idee geboren om nog iets meer te doen dan alleen een tijdelijk veld vol bloemen creëren. En dan bedoelt Cor Boon met die enthousiastelingen Klaas Hemke (bekend als de polderprof), Peter de Groot (van biodivers) en zichzelf. “Peter vroeg zich af of we iets konden doen met dat braakliggend stuk grond bij de Utrechtse straatweg. Toevallig werd mij in diezelfde periode gevraagd of ik een cadeau wist voor Karl Lissendorp, die afscheid nam van de Woningraat. Na wat wikken en wegen kwamen we eruit dat een insectenhotel in de vorm van een honingraat van de Woningraat wel leuk zou zijn. Er moest vervolgens veel gebeuren: een aantal bomen moest professioneel geknot worden, er zou een takkenril of houtwal moeten komen, een muur weer worden opgebouwd en een insectenspiraal met een aantal toegangswegen voor de egels.” Een stukje natuur, toen nog Wildemanshoek geheten, was een feit. Karl Lissendorp was de Woningraat dankbaar en blij met het idee van de honingraat en vele anderen met hem en met alles wat er op dat kleine stukje grond over enige tijd nog meer te vinden zou zijn.

Na de plannen de uitvoering

“Dit doe je natuurlijk niet allemaal alleen. De buurtbewoners werden erbij betrokken en daaronder waren veel enthousiaste mensen. Gezamenlijk hebben we paden aangelegd en heggen geplant.

Later kwam o.a. juffrouw Annelies met haar klas om bloemen in te zaaien. Het waarom werd uitgelegd door een medewerkster van biodivers. Terwijl er ook contacten gelegd werden met Yuverta in Montfoort om een bijdrage te leveren wat betreft het onderhoud.”

“We mogen dit stukje grond, dat eigendom is van de provincie Utrecht, beheren op de manier die wij hebben bedacht. Er zit een meerjarenplan achter dit beheer: de grond moest eerst wat rust krijgen, toen moedt die ‘verarmen’ zodat meerdere soorten bloemen konden terugkeren. Daar zijn we nu al een eind mee gevorderd. Toen ik in mei wilde gaan maaien moest ik van Peter (de Groot, red.) wachten tot een aantal weinig voorkomende bloemen ‘in zaad’ hadden gestaan. Hij telde toen al, na slechts een paar jaar de natuur deels een handje te helpen, deels ook met rust te laten, op dat kleine stukje grond al 40, véértig, niet veel voorkomende bloemen en planten; een heel mooi resultaat!”

Waarschijnlijk onwetendheid

“Af en toe is duidelijk dat niet iedereen oog heeft voor dit bijzondere stukje natuur in Oudewater: sommigen gingen met de botte bijl of tandeloze zaag aan de slag zonder dat de reden daarvoor duidelijk is of er keerde een vrachtwagen die een en ander aan gort reed, terwijl de bestuurder wellicht alleen oog had voor het verkeer dat van links en rechts kwam en niet voor dat prachtige minuscule plekje natuurlijke groei en bloei in Oudewater. We hopen dat het hierbij blijft want met een kleine aantal mensen en gelukkig met veel hulp van buiten willen we deze Wildemanstuin, waar niet alleen heel veel soorten planten groeien, maar het inmiddels ook al het krioelt van ander (insecten)leven, graag in stand houden.” De naam Wildemanshoek is overigens in 2021 gewijzigd in Wildemanstuin; deze naam verwijst naar de tuin van de voormalige herberg ‘De Wildeman’; ooit gelegen op deze zelfde locatie.

“Ons team van de Wildemanstuin is blij met alle enthousiaste reacties die we regelmatig ontvangen en natuurlijk genieten we zelf ook van dit unieke stukje natuur in Oudewater. En misschien draagt het bij aan meer bewustwording over hoe we verstandiger met de natuur kunnen omgaan.”