De nieuwe beiaardier van Haastrecht

Mireille van der Ham

Wie O die ... Beiaardier Gideon Bodden

‘Eenzaam maar magisch beroep’

Een beiaard, carillon of klokkenspel is een met klavier bespeelbaar muziekinstrument, dat vaak bestaat uit meerdere series klokken. Het instrument ontstond in de Lage Landen in de zestiende eeuw. Vaak zijn de deuntjes die de klokken spelen zeer bekend bij veel inwoners of voorbijgangers. Maar wie zit er achter deze deuntjes? Beiaardier Gideon Bodden stelt zich graag aan u voor.

Immaterieel Cultureel Erfgoed

Het bespelen van een klokkenspel of carillon is toegevoegd aan de lijst van Immaterieel Cultureel Erfgoed. De zogenaamde beiaardcultuur werd door de Nederlandse Klokkenspel Vereniging (NKV) voorgedragen. Volgens de NKV is Nederland met 186 handbespeelde klokken wereldrecordhouder. Nog ieder jaar worden er nieuwe beiaardiers opgeleid aan het conservatorium in Amersfoort, de enige conservatoriumopleiding tot beroepsbeiaardier ter wereld. Nederland heeft een lijst van Immaterieel Cultureel Erfgoed. Immaterieel erfgoed is levend erfgoed en het beschermen ervan vraagt volgens de overheid een geheel andere aanpak dan het beschermen van monumenten en archiefstukken. De overheid zet zich ervoor in om ‘de waardering van dit erfgoed te vergroten, het belang ervan te erkennen en het veilig te stellen voor de toekomst’.

Beiaardier

Gideon Bodden is één van de beiaardiers die het vak als vanouds uitoefent. Waar de torenwachters en trompettisten al heel wat jaren geleden als beroep verdwenen, is de beiaardier nog steeds actief.

Gideon, geboren en getogen in Hilvarenbeek, speelde als 12-jarige jongen graag piano. Toen er tijdens een kerstviering in de kerk een beiaardier kwam spelen, vond Gideon dat erg interessant. Een muziekleraar van de muziekschool waar Gideon op dat moment pianolessen volgde, regelde dat Gideon een keer mee mocht gaan kijken in de toren van de kerk. Vanuit de muziekschool werd er een cursus georganiseerd in het bespelen van een beiaard. Gideon was de enige jongere die aan de cursus mee wilde doen, hij was heel enthousiast. Na de middelbare school ging Gideon naar het conservatorium in Amersfoort om de opleiding tot beiaardier te volgen. Uiteindelijk kreeg Gideon de kans om aan een proefspel mee te doen, wat beoordeeld werd door een jury. Twaalf mensen deden aan het proefspel mee, Gideon werd aangenomen als stadsbeiaardier van Amsterdam.

Gemeentelijke functie

Sinds 1993 is Gideon als stadsbeiaardier in functie. Niet alleen in Amsterdam verzorgt Gideon de klanken vanuit de toren, ook in Hilvarenbeek, Schoonhoven en sinds deze zomer bespeelt hij de beiaard ook in Haastrecht . Gideon legt uit dat de torens eigendom van de gemeente zijn en het dus om een gemeentelijke functie gaat. “Het bespelen van het carillon hoort bij het karakter van de steden, het is een oude traditie met oude klanken. Het is mooi dat ook de gemeente Krimpenerwaard deze oude traditie in stand houdt.” Dat Gideon in verschillende plaatsen speelt, maakt zijn beroep erg afwisselend. De contacten die hij hiermee legt zijn heel verschillend, maar ook de carillons die hij bespeelt zijn allemaal anders.

Eenzaam beroep

In je eentje hoog in de toren een instrument bespelen, het is een eenzaam beroep. Toch heeft het iets magisch volgens Gideon: “Je weet dat iedere noot die je speelt wel gehoord wordt door iemand. Heel af en toe vind ik een briefje onder de deur van de kerk door geschoven waarop staat dat mensen geraakt zijn door iets wat ik gespeeld heb. Of ik krijg een appje van iemand. Dat voelt toch als een mooie blijk van waardering.” Gideon zou graag nog meer mensen blij maken met verzoeknummers. Bij bijzondere gelegenheden vindt Gideon het leuk om daar een steentje aan bij te dragen met een toepasselijk klokkenspel. “Denk aan een verjaardag of bruiloft, maar ook bijvoorbeeld bij een uitvaart kan ik wat voor mensen betekenen.” Gideon is te benaderen voor verzoeken via zijn mailadres: gideonbodden@gmail.com

Klokkenstemmer

Naast beiaardier is Gideon ook klokkenstemmer. Hij heeft zijn werkplaats achter op het terrein van Goudasfalt. Wie het leuk vindt is welkom om te komen kijken hoe dit in zijn werk gaat. Met het stemmen van de klokken, een mechanisch proces, zorgt Gideon ervoor dat de historische klokken de klank krijgen die bij hen hoort. Gideon stemt met name de klokken van een klokkengieter uit Slowakije. Na het stemmen krijgen zij hun plekje in de toren.