Een gouden tijd in Hekendorp

Aad Kuiper

“Uit het verhaal van mijn vader (hij groeide op in het Hekendorp van de jaren ‘30, ‘40, red.)”, vertelt Heike Slingerland, “blijkt wel dat Hekendorp, toen hij jong was, bruiste van activiteit en bedrijvigheid. Anders dan de virtuele wereld van de huidige jeugd, gebeurde er zoveel in het dorp dat de kinderen er een gouden tijd moeten hebben gehad, door overal bovenop te staan en er echt deel van uit te maken.” Niet dat Hekendorp nu niet meer zou bruisen; dan zouden we Hekendorp en de Hekendorpers tekortdoen, maar dat vindt uiteraard wel op een geheel andere wijze plaats dan zo’n tachtig jaar geleden.

De reünie van de scholen in Hekendorp was aanleiding voor Heike Slingerland om met haar vader van inmiddels drieënnegentig terug te keren naar zijn geboortedorp; de plek waar hij opgroeide. Vervolgens heeft dat bezoek bij zowel vader Hans Slingerland als bij zijn dochter Heike nogal wat losgemaakt. “We hebben er veel over gesproken. Er valt door mijn vader veel te vertellen over Hekendorp, over het bedrijf van mijn overgrootvader Vermeer en over het bedrijf van mijn opa Paul en zijn broer Rinus: de Gebroeders Slingerland. Volgens mij was dat het bedrijf vanaf de jaren vijftig best een grote speler in het dorp, waar voortdurend schepen met aardappelen lagen te wachten om gelost te worden (binnen anderhalve dag, anders moesten ze liggeld betalen ...) en in sommige periodes voortdurend vrachtwagens af en aan reden om het gestoomde veevoer naar de klanten te brengen.”

Goejanverwellesluis en Hekendorp

In een interview dat in 2017 in de Oegstgeester Courant verscheen - Oegstgeest is de huidige woonplaats van de vader van Heike, Hans Slingerland - valt het volgende te lezen: ‘Wie zijn huis binnentreedt, kan niet om zijn geboorteplaats Goejanverwellesluis heen. Het dorpje met de bekende sluis (tegenwoordig bekend onder de naam Hekendorp - zie kader), loopt als een van de rode draden door zijn leven. In de hal is een oude schoolplaat met de afbeelding van de sluis van die plaats te zien. Er hangen ook twee portretten van de renovatie van de sluis. “De ene is uit 1917, daarop staat onze opa en onze moeder als klein meisje en daaronder een foto van de renovatie uit 2012. Daarop sta ik met mijn familie”, vertelt Hans.

Nog meer Hekendorp

De vader van Heike, Hans, maar met name zijn broer Gijs blijken een boek te hebben samengesteld over Hekendorp, het familiebedrijf Slingerland en alle andere bedrijvigheid in het dorp, en over veel dorpsgenoten. “Ook heeft mijn vader een soort bouwtekening van het bedrijf gemaakt en een schets van de dorpsstraat, wie er allemaal woonden en werkten.” En over de school van destijds kregen we het volgende verhaal: “Op 1 april 1902, toen Paul Slingerland zes jaar was, ging hij naar de Openbare Lagere School. Het schoolgebouw stond langs de IJssel, achter de kerk en daarnaast lag het schoolmeestershuis. Er waren twee klaslokalen en een gymnastieklokaal, met het speelplein tussen de school en de IJssel. Het schoolhoofd uit mijn vaders tijd was meester Kruijt.”

Zowel over de school en over de kindertijd van zo lang geleden, over de aardappelstomerij, over de graanmaalderij en over allerlei andere bedrijven en mensen die destijds in Hekendorp actief waren, krijgen we steeds meer te weten. We zullen er binnenkort meer aandacht aan schenken, want het zijn boeiende verhalen.

Verwarrend is dat Goejanverwelle(sluis) hier en daar gezien werd/wordt als buurtschap van het dorp Hekendorp. Dat klopt echter niet: de nederzetting Goejanverwelle(sluis), gelegen rond de Goejanverwellesluis, was vanouds de hoofdplaats van de gemeente en werd lange tijd als dorp (met die naam) beschouwd. Later is men dat Hekendorp gaan noemen. Met Goejanverwelle(sluis) als vroegere plaatsnaam in oude documenten bedoelt men dus gewoonweg de oude kern van het huidige dorp.