Je laten testen op PFAS: is dat verstandig of levert het vooral stress op

Het nieuws staat er de laatste tijd vol mee: chemische vervuiling in onze omgeving. Het is dan ook heel logisch dat je je afvraagt wat dit voor jouw gezondheid betekent. Misschien loop je wel rond met de vraag of jij deze stoffen in je bloed hebt en of je dat moet laten controleren. Steeds meer mensen overwegen een bloedtest om zekerheid te krijgen. Maar is het wel zo slim om direct naar een laboratorium te rennen en wat heb je uiteindelijk aan die uitslag? Het is belangrijk om de voors en tegens rustig tegen elkaar af te wegen.

Pak eerst je omgeving aan

Voordat je medische stappen onderneemt, kun je zelf al heel veel doen om je zorgen te verminderen. De inname van nieuwe stoffen kun je namelijk direct beperken door bewuste keuzes te maken in huis. Kijk bijvoorbeeld eens kritisch naar je keukenkastjes en vervang oude, bekraste spullen. Door te kiezen voor een koekenpan zonder pfas voorkom je dat je tijdens het bakken ongewenste deeltjes binnenkrijgt via je eten. Dit is een concrete actie die je vandaag nog kunt uitvoeren om je lichaam te beschermen, zonder dat er een dokter of naald aan te pas hoeft te komen.

Weet wat ze meten

Om te bepalen of een test nuttig is, moet je goed begrijpen waar we mee te maken hebben. De vraag wat is pfas komt vaak naar voren als mensen zich zorgen maken. Het gaat om een grote groep chemische stoffen die door mensen zijn gemaakt en nauwelijks afbreken in de natuur of het lichaam. Omdat deze middelen al tientallen jaren worden gebruikt, draagt bijna iedereen in Nederland wel een kleine hoeveelheid bij zich. Een bloedtest meet hoeveel van deze stoffen er in je bloedserum zitten, maar een uitslag van ‘nul’ is in onze huidige maatschappij helaas uiterst zeldzaam.

Een bezoekje aan de huisarts

Je kunt voor dit specifieke onderzoek meestal niet zomaar bij je eigen huisarts terecht. Dokters zijn hier terughoudend in omdat er medisch gezien vaak geen directe aanleiding of oplossing is. De GGD voert deze testen ook niet standaard uit op individueel verzoek. Er zijn wel commerciële laboratoria waar je tegen betaling bloed kunt laten afnemen, maar hier hangt vaak een flink prijskaartje aan. Vraag jezelf dus goed af of je bereid bent om veel geld te betalen voor een getal waar je medisch gezien waarschijnlijk niet direct iets mee kunt.

Lastige cijfers

Stel dat je besluit om je te laten testen en je krijgt een uitslag met een bepaalde waarde. Het grote probleem is dat het erg lastig is om daar harde conclusies aan te verbinden. De wetenschap kan op dit moment nog niet precies zeggen bij welke exacte hoeveelheid je daadwerkelijk ziek wordt of klachten krijgt. Een verhoogde waarde betekent niet automatisch dat er iets mis is, net zoals een lage waarde geen garantie biedt. Voor veel mensen zorgt de uitslag hierdoor onbedoeld voor meer onzekerheid, terwijl je de opgestapelde stoffen niet zomaar uit je lijf kunt halen.

Kijk liever vooruit

Het geeft vaak meer rust om je energie te steken in het voorkomen van nieuwe blootstelling dan in het testen van het verleden. De stoffen verdwijnen heel langzaam uit je lichaam, dus geduld is belangrijk. Zorg voor een gevarieerd eetpatroon en maak je huis regelmatig goed schoon met water om vervuild stof weg te nemen. Drink daarnaast kraanwater, want dat wordt in Nederland strenger gecontroleerd dan bijna elk ander voedingsmiddel. Door je te focussen op deze positieve gewoontes, houd je de omgeving voor jezelf en je gezin zo zuiver en gezond mogelijk.