De wereld is een taart - deel 2

U had nog iets van me tegoed; het ging erover dat de wereld met een taart vergeleken kan worden, die mijns inziens - zo betoogde ik in een vorige column - beter verdeeld zou moeten worden, want dat sommige mensen wel heel veel hebben (en nog meer en nog meer willen; hoe bizar!) en heel veel anderen het vaak moeten doen met wat kruimeltjes, vind ik absurd. Dat moet en kan beter.

Het is overigens wel, en daar gaat dit deel over, een heel bijzondere taart, die planeet aarde, een soort tovertaart, zo schreef ik al. Hij groeit namelijk vanzelf weer aan. Fantastisch toch, maar … dan moet je er wel een beetje voorzichtig mee omgaan, dan moet je hem niet helemaal leeghalen.

Want wij (en vooral wij in (West-)Europa en (Noord-)Amerika) zijn nu aan het potverteren en dan blijft er weinig over voor mensen die na ons komen.

Die kruimeltjes gaan nog wel, maar je moet vooral naar de grootverbruikers kijken. Ik ben bang dat ik daar zelf ook een beetje toe behoor.

Even een verhaal dat aan duidelijkheid niets te wensen overlaat: Onze huidige leefstijl past niet meer bij een maatschappij waarin circulariteit en duurzaamheid noodzakelijk zijn voor het voortbestaan van de mensheid en de planeet. Het tij moet worden gekeerd (BNNVARA, 2023). Het ging erom dat we destijds op 12 april in Nederland Overshoot Day mochten vieren, maar dat er helaas weinig reden tot een feestje was. Overshoot Day is een datum waarop we in Nederland de grondstoffen van de aarde opgebruikt hebben voor dat jaar. Vanaf die dag hebben we extra aardes nodig om onze leefstijl te onderhouden. In Nederland doen we het slechter dan het wereldgemiddelde. Als iedereen zou leven zoals wij in Nederland heb je 2,6 extra aardes nodig. We gebruiken dus grondstoffen van onze eigen toekomst. Vanaf die dag leven we dus op de kosten van onze kinderen en onze kleinkinderen. En als je die niet hebt, gewoon van de mensen die na ons komen. Een jaar later was dit al - en volgens de organisatie was dat absoluut geen grap - op 1 april. Bij de NOS lees je daarover: ‘Als iedereen zou leven als Nederland, zijn er vier aardbollen nodig’.

Gelukkig lees ik ook - en daar moet ik me eens in gaan verdiepen - ‘zuinig zijn (op jezelf, anderen en de aarde) is een kunst die iedereen kan leren’ (maatschappijwij) en bij National Geographic: 26 manieren om onze voetafdruk te verkleinen …

Zowel links als rechts, religieus als niet-religieus, progressief als conservatief weten echt wel dat het niet goed gaat met onze aarde. Er zal best een wetenschapper te vinden zijn die beweert dat het wel meevalt, maar zulke wetenschappers waren/zijn er ook te vinden als het bijvoorbeeld om roken ging, of andere zaken die slecht zijn voor de gezondheid van de mens en dat het allemaal wel goed zal komen. Totdat je zelf in de buurt van een geitenboerderij woont en … of regelmatig met pesticiden in aanraking gekomen bent en dan …

Mijn leerlingen - ik kom uit het onderwijs - hield ik altijd, als allerbelangrijkste regel, voor: ‘houd goed rekening met jezelf en houd goed rekening met anderen’; bij de oudere leerlingen kwam daar nog bij: ‘ook met anderen die elders leven en anderen die na ons komen’. Als we dat nou eens allemaal gaan doen en anderen aansporen dat ook te doen, dan komt het vast wel goed.

Aad Kuiper