Ginkgo

Toen ik twaalf was, vond ik een fossiele afdruk van het blad van de Ginkgo biloba. Wij woonden in Beek (Zuid-Limburg), een paradijs met bossen, leeuweriken boven de akkers, beekjes, treinen en mijnen om de hoek. Het was streng verboden de stortplaatsen voor de mijnsteen te bezoeken, en als de mijnpolitie je greep was je nog niet jarig (de “Blauwe” was de wachtmeester van de Rijkspolitie, de “Zwarte” die van de mijnen. Berg je maar). Daar kwam dus mijn fossiele blad vandaan, pakweg honderd miljoen jaar ouder dan mijn verzamelingetje fossielen uit het krijt: zee-egels, schelpen, belemnieten (de punt van het schild van een inktvis) en een hooggewaardeerde trilobiet.

Toen we in Oudewater kwamen wonen, hebben we zelf een Ginkgo geplant: een sprietje dat diagonaal net in onze auto paste: de kluit bij het linker achterlichtje en de top een beetje omgebogen rechts voorbij de zonneklep. Nu groeit hij boven het huis uit en heeft een stamomvang van meer dan één meter.

Tsja, meerdere tuinen claimen de oudste nog levende Ginkgo in hun collectie te hebben. Het exemplaar in oude hortus aan de Nieuwe Gracht in Utrecht is van 1730. Kew Gardens in Londen heeft een gedocumenteerd exemplaar van 1754. In Geetbets (België) staat er dan weer een van 1740.

In januari 2006 bezocht ik Lian Jungang (in het Noordoosten van China), op uitnodiging van Shimano die daar een enorme sportschoenenfabriek heeft. In de buurt, las ik in een toeristenfolder in het hotel, kon je de oer-vindplaats van de oudste levende Ginko’s ter wereld bezoeken. Ze konden het inpassen in het strakke programma van het bedrijfsbezoek. Met een busje langs onpeilbare afgronden werd ik naar een hooggelegen reservaat gebracht met een paar echte kanjers van bomen: bij één daarvan stond een bronzen bord met uitleg in het Chinees en het Engels. De boom zou 900 jaar oud zijn. De gids nam mij mee naar een boom die niet in het ‘toeristenparkoers’ stond en al duidelijk aan de aftakeling bezig was. Maar volgens de gids stond hij er al bijna 1800 jaar. Er zaten nog bladknoppen aan de twijgen. “Zo lang er blad aankomt, blijft hij staan”, zei de gids.

Alle Ginko’s op het noordelijk halfrond laten momenteel hun bladeren vallen. Ze verkleuren van groen naar knalgeel, en ook bij windkracht één dwarrelen ze sierlijk naar beneden.

Otto Beaujon