Manon Berretty twaalf en een half jaar apotheker

Aad Kuiper

Zo bijzonder vindt Manon Berretty het nu ook weer niet, dat twaalf-en-een-halfjarig apothekersschap, maar ze maakt na de welgemeende felicitaties graag gebruik van de gelegenheid om iets over ‘haar apotheek’ te vertellen. Dat doet ze zonder meer bijzonder enthousiast en openhartig. En vervolgens geeft ze de bezoekers, de patiënten - en wie dat nog niet is, zal dat hoogstwaarschijnlijk ooit wel eens worden - naast een inkijkje in de apotheek nog een aantal handige tips mee.

Oorspronkelijk komt Manon Berretty uit Woerden, studeerde farmacie in Utrecht - een zesjarige universitaire studie - liep onder andere stage en werkte als tweede apotheker in … juist, ja, Oudewater. En nu is ze hier dus al 12,5 jaar als zelfstandig apotheker aan het werk. “Tijdens mijn studie deden we nog heel veel proefjes met allerlei stoffen. En wat ik nu hoor, van de stagiaires die hier komen, is dat de accenten tegenwoordig nog meer dan toen liggen op de uitwerking die medicijnen op je lichaam hebben en ook aan communicatie wordt meer aandacht geschonken dan destijds … hoewel dat nog niet eens zo lang geleden is,” voegt ze er met een glimlach aan toe.

Even later blijkt dat de waarde van die proefjes in verband met de schaarste aan geneesmiddelen die op dit moment heerst zeker geen overbodige luxe was: “Een van de oorzaken van de schaarste aan medicijnen is een tekort aan grondstoffen voor die geneesmiddelen. En daar komt bij dat veel van de medicijnen of de basis daarvoor uit landen als China en India komen; daar zijn we grotendeels van afhankelijk. Vervolgens is alles prijstechnisch behoorlijk ingewikkeld. De zorgverzekeraars moeten de geneesmiddelen betalen en willen dat uiteraard zo goedkoop mogelijk doen. Door deze en nog allerlei andere oorzaken zijn we in Nederland zo’n beetje de laatste in de rij om medicijnen te verkrijgen.”

Medicatiespecialist

“We moeten dus soms behoorlijk puzzelen om voor iemand een vervangend medicijn te vinden - en daar komt de ervaring met de proefjes aan te pas - en daar zijn we vrij veel tijd aan kwijt. Vervolgens kunnen we van een alternatief ook niet te veel inkopen, want als het goedkopere producten opnieuw op de markt komt moeten we dat van de zorgverzekeraar weer gaan gebruiken. De verzekeraar zegt dan ‘zie je wel dat het lukt’, en dat klopt wel, maar vraag niet hoeveel moeite en tijd het kost. Dat vinden we wel vervelend maar niet erg, want tenslotte zijn we de zorg ingegaan, omdat we graag mensen willen helpen. We lossen eventuele problemen dan ook met alle plezier op, maar dat vraagt wel om een behoorlijke flexibiliteit van ons team, dat ook nog eens, net als overal, met personeelstekorten kampt.”

De apotheker is de medicatiespecialist. Medicijngebruik is maatwerk. In de apotheek zorgen we dat de medicatie bij de persoon past, een kind of een oudere patiënt maakt natuurlijk veel verschil. En of de medicatie bij elkaar past. Dit houden wij goed in de gaten, we adviseren de patiënt over het gebruik en waar deze op moet letten. We adviseren ook de artsen of vragen informatie op over bijvoorbeeld hoe goed iemands nieren nog werken.”

Nog meer puzzelen

“Waar we altijd ook naar puzzelen is goed opletten of de medicijnen die iemand voorgeschreven krijgt niet alleen bij de patiënt, maar ook bij elkaar passen, of ze elkaar niet in de weg zitten of juist ongewenst versterken. Als iemand recepten van verschillende artsen krijgt kunnen we dat goed uitzoeken en past er iets soms minder goed, dan nemen we contact op met de arts, want die heeft altijd het laatste woord. Maar ze luisteren gelukkig eigenlijk altijd goed naar wat wij voor te stellen hebben en samen komen we er dan wel uit. Lastiger wordt het als mensen zelf bij de drogist of online middeltjes gaan aanschaffen, want dan weten we niet wat ze in huis hebben gehaald. En sommige van die ‘baadt-het-niet-dan-schaadt-het-nietmiddeltjes’ zijn minder onschuldig dan ze lijken. Mensen zouden er verstandig aan doen altijd aan de apotheker te vertellen wat ze gebruiken.”

Mopperen

“Maar de huidige situatie vraagt ook om flexibiliteit van de patiënten. Die krijgen soms een ander medicijn dan ze al langer gebruiken en dat leidt weleens tot gemopper. Ik begrijp dat wel, maar wij zijn niet de oorzaak. Gelukkig zien we hier geen agressie, zoals die elders in het land bij de zorg soms wel plaatsvindt.”

“Laatst kwam er iemand bij ons medicijnen halen, maar die hadden we niet op voorraad en toen bleek dat deze patiënt de volgende dag op vakantie zou gaan. Gelukkig konden we dat probleem, zoals bijna altijd, ook snel oplossen. Wij zouden er trouwens heel blij mee zijn als mensen echt tijdig hun geneesmiddelen bestellen en niet wachten tot het laatste tabletje gebruikt is en … het dan ook na een berichtje van ons ook weer snel komen ophalen. Hierbij kijkt Berretty uw verslaggever enigszins beschuldigend aan en deze voelt zich een ogenblik erg ongemakkelijk*).

Efficiënt én zorgvuldig

“Dat graag vrij snel na een berichtje komen halen van medicijnen heeft ook te maken met onze efficiëntere organisatie. Omdat we zelf minder kunnen bestellen, bergen we wat we binnenkrijgen niet altijd meer in een la op, maar leggen dat vast klaar om opgehaald te worden.”

“Maar naast efficiency staat zorgvuldigheid natuurlijk nog steeds bovenaan. We willen patiënten zo goed mogelijk helpen en moeten daarom heel voorzichtig zijn met wat we meegeven. En dan moeten de mensen vaak even wachten omdat we dat heel goed nakijken. Wij zijn de zorg ingegaan omdat ons hart daar ligt en willen voor iedereen ons best doen.”

“Voor vragen over medicatie kunnen mensen dus ook altijd in de apotheek terecht. En iedereen kan meestal zo binnenlopen, want we zijn heel laagdrempelig. Gebruikt iemand al langere tijd medicatie en willen ze weten of dat allemaal nog wel nodig is en of het nog wel goed past, kunnen ze ook dat bespreken met de apotheker … graag zelfs. Daarom staan we ook altijd klaar om vragen te beantwoorden; tenslotte zijn wij op het gebied van medicatie de specialisten.” En gelijk heeft ze, Manon Berretty, 12,5 jaar apotheker in Oudewater.

*) Dit is natuurlijk niet waar; een apotheker zou het niet bedenken om privé in iemands dossier te kijken, maar eerlijk gezegd ontvangt uw verslaggever wel eens herhalingsmail. Hij belooft hierbij beterschap.