Een wind die niet voor iedereen waait

Ik hou van Montfoort. Van korte lijnen, van elkaar kennen, van samen dingen mogelijk maken. Maar juist daarom schuurt dit steeds meer.

In de editie van vorige week schreef ik over het winddossier rond molen De Valk dat een politiek staartje krijgt. Misschien vroeg u zich af: wat is dat eigenlijk, een molenbiotoop? In gewone mensentaal gaat het om het gebied rond een molen dat wordt beschermd, zodat de windvang niet wordt verstoord. Logisch, want een molen moet kunnen malen.

Maar wat als die bescherming voor de één rekbaar blijkt en voor de ander een slot op de deur wordt? Wat als hetzelfde instrument in het ene geval nauwelijks wordt toegepast, en in het andere wordt ingezet met het zwaarste middel dat een gemeente kent: een voorlopige voorziening? Hoe leg je dat uit aan inwoners?

Dat de provincie meewerkt aan woningbouw, terwijl lokaal de ruimte steeds kleiner wordt. Dat de ene ondernemer wél voor elkaar krijgt wat een andere ondernemer, met vergelijkbare plannen in dezelfde omgeving, niet lukt. Dat grote projecten door kunnen, terwijl kleinere plannen jarenlang vastlopen in nieuwe regels, nieuwe toetsen en nieuwe interpretaties.

Dan gaat het niet meer alleen over bouwen. Dan gaat het over gelijke behandeling.

Het wringt extra als openheid ontbreekt en transparantie van beleid ver te zoeken is. Als een molenstichting haar financiers liever niet benoemt. Als jaarverslagen van een ANBI-instelling ontbreken of pas na aandringen deels online verschijnen. Dat hoeft geen kwade wil te zijn, maar het voedt wel de vraag: wie wordt hier beschermd, en waarom? En dan laat ik het gebrek aan transparantie vanuit de gemeente nog buiten beschouwing. De Woo-verzoeken werden niet voor niets ingediend.

Wat het extra wrang maakt: hoge bomen langs de begraafplaats in Montfoort vangen aantoonbaar meer wind dan welk bouwplan dan ook. Daarover hebben de molenaars zich in het verleden zelf ook beklaagd. Toch zijn die bomen nooit reden geweest voor een voorlopige voorziening of een aanscherping van beleid. Dat contrast zegt veel.

Ik geloof niet in complotten. Wel in een bestuurscultuur die is vastgelopen. Waar uitleg steeds lastiger wordt en sturen makkelijker lijkt dan verantwoorden. Waar beleid soms maatwerk is voor sommigen, en een maatregel voor anderen.

Met de gemeenteraadsverkiezingen in zicht hoop ik op een nieuwe politieke wind. Op bestuurders die begrijpen dat gelijke monniken ook echt gelijke kappen betekent Of, vooruit, gelijke molenkappen. Dat regels geen elastiek zijn. Dat vertrouwen alleen blijft bestaan als keuzes uitlegbaar zijn, voor iedereen.

Montfoorters zijn recht door zee. Niet van achterkamertjes. Als dat geluid straks weer doorklinkt in het stadhuis, dan waait er eindelijk een wind die voor iedereen geldt.

En laten we het daarbij wel bij de feiten houden: 0,2 procent was de conclusie uit het windonderzoek. Een conclusie die tot op de dag van vandaag niet is weerlegd.

Sjoukje Dijkstra