Jeugdluiders beklimmen de toren van de Grote of St. Janskerk

Het was een bijzondere zaterdag voor de jeugdluiders van het Utrechts Klokkenluiders Gilde. Op 4 oktober bezochten zij de Grote of St. Janskerk in Linschoten om het eeuwenoude Angelusklokje en de Barbera met eigen ogen te bekijken.

Een muzikaal begin

Al vroeg in de ochtend klonken er klanken door de kerk. De 14-jarige Tijmen uit Eindhoven, die speciaal voor dit uitstapje in Linschoten logeerde, mocht van koster Kees Crum even plaatsnemen achter het kerkorgel. “Ik heb alle registers opengetrokken”, vertelde hij glunderend. Tijmen volgt orgelles in Eindhoven en is daar ook hulpbeheerder van de Sint Petruskerk.

Hartelijk welkom en torenbeklimming

Toen de overige jeugdluiders en hun begeleiders arriveerden, werden ze hartelijk ontvangen door de koster. In kleine groepjes mochten de kinderen de toren beklimmen. “Kijken doe je met je ogen en niet met je handen”, waarschuwde de koster vooraf.

Ick roep bi daghe en bi nagte

Boven in de toren ontdekten de kinderen de klokken. De kleine Angelusklok dateert uit 1400 en is daarmee één van de oudste klokken in Nederland. In vergelijking met de Barbara uit 1477 is de Angelusklok een klein, maar goed hoorbaar klokje. In het randschrift staat de tekst ‘Ick roep bi daghe en bi nagte’. In 1400 was de Linschotense kerk nog een parochiekerk en met het luiden van dit klokje werd het Angelusgebed aangekondigd.

Na de beklimming kwam het eerste groepje weer beneden. “Het Angelusklokje is een schattig klokje”, vond de tienjarige Maren, “maar er zaten wel veel vliegen.” Tijmen viel het op dat het gaas achter de klok loshing. “Daar moet wel even naar gekeken worden”, grapte hij als jonge monumentenwachter.

Liefde voor het luiden

De jeugdluiders zijn kinderen van 9 tot 16 jaar die samen met het gilde de eeuwenoude traditie van het klokkenluiden levend houden. Danielle Alexander, een van de begeleiders, raakte zelf in 2016 enthousiast tijdens Open Monumentendag: “Ik mocht toen een klok luiden en vond dat zo bijzonder dat ik me heb aangemeld. Na drie jaar op de wachtlijst volgde een jaar opleiding. Het is geweldig om te doen.”

Het Utrechts Klokkenluiders Gilde telt ruim negenhonderd leden waarvan tachtig luiders en tien jeugdluiders. Ze luiden wekelijks meerdere klokken in Utrecht, waaronder die van de Dom.

De Domtoren heeft 14 klokken. De luidmeester, een soort dirigent, zorgt dat die veertien klokken, waar zesentwintig luiders voor nodig zijn, harmonieus klinken. Dit volgelui vindt plaats bij speciale gelegenheden. De lichtste klok weegt 281 kilo, de zwaarste maar liefst 8.227 kilo.

In Linschoten mochten de kinderen helaas niet zelf luiden.

Verder op pad

Het bezoek aan Linschoten was slechts één halte in een volle dag. Later trok de groep verder naar Vianen, Dordrecht en Breukelen. In Breukelen kan niet meer met de hand worden geluid, alles gaat daar elektrisch. Tim, een van de jeugdleiders komt uit Breukelen. Het is de kerk waar hij bij aangesloten is en hij helpt de koster met allerlei klussen. Hij gaf een rondleiding in ‘zijn’ kerk.

Eén ding is zeker: deze jonge luiders weten niet alleen waar de klepel hangt, maar ook waarom het zo leuk is om erbij te horen.