De eerste activiteit in het Herdenkingsjaar 2025, het dictee, was een groot succes.

Oudewaters dictee herboren

Alle dicteeliefhebbers, de meer en de minder ervaren deelnemers in het veld, en of ze nu veel of niet zo veel fouten hadden, hebben duidelijk genoten van het verhaal dat René Dijkgraaf speciaal voor deze gelegenheid, het herdenkingsjaar 2025, schreef. En datzelfde geldt voor de aanwezigen op de publieke tribune. Oud-Oudewaternaar, en nu Nederlandse hoofdredacteur van de Dikke Van Dale, Ton den Boon, dicteerde het dictee met de juiste dictie, zodat het ook nog eens prettig was om naar te luisteren. Organisator Sara Bekkers, Oudewaters cultuurcoach, een aantal belangstellenden en twee aanwezige fotografen completeerden het gezelschap in het Cultuurhuis.

Nadat onze Cultuurcoach allen tijdens deze 90e Boekenweek welkom had geheten en René Dijkgraaf in de startblokken stond om zijn ‘Oorlog en vrede in de touwstad’ voor te dragen, viel wethouder Walther Kok, bij afwezigheid van burgemeester Danny de Vries, de eer te beurt deze sessie te openen. Onder andere door aan een boek van sciencefictionschrijver Isaac Asimov te refereren maakte hij duidelijk dat we, juist in deze tijd van AI, moeten blijven lezen en schrijven; en dat laatste toch ook, ook al zouden we daarin wellicht af en toe fouten maken.

Dictees sinds 2010

Dijkgraaf memoreerde dat hier al diverse dictees gehouden werden. Weliswaar door verschillende organisatoren en op uiteenlopende plekken, maar sinds 2010 vinden er, met af en toe onderbrekingen, dictees plaats, die steevast heel aardig bezocht werden. In het huidige dictee - o.a. nagekeken en bekritiseerd door historica Nettie Stoppelenburg - staat een opmerking naar een eventuele fusie met Woerden, waarop de wethouder uiteraard ogenblikkelijk aansloeg. Later in het verhaal werd duidelijk dat deze kwinkslag er opzettelijk in opgenomen was. Zo’n kleine 20 mensen, de meeste uit Oudewater, één uit Woerden en een zestal dat het maken van dictees als hobby heeft en daarvoor regelmatig een uitstapje maakt om elders een dictee te gaan schrijven, de zogenoemde dicteenomaden, zaten met een pen in de aanslag toen Ton den Boon het verhaal met de in te vullen worden in het juiste tempo voorlas. Enkele lastigheden waren of het nu ‘ten-enen-male’ of ‘ten enen male’ was, het meervoud van hobby, savooiekool, dat ‘ten minste’ soms los en soms aan elkaar geschreven wordt en of het in de betreffende zin nu ‘wijden’ of ‘weiden’ was. Voor de meer geoefende schrijvers was een aantal nog lastiger woorden, waaronder het woord ‘langue d’oïl’, opgenomen, dat de meeste van hen nog goed geschreven hadden ook.

Resultaat

Op de publieke tribune waren alle stoelen bezet en aanwezigen konden meegenieten met de soms vertwijfelde gezichten van de deelnemers. En dat er af en toe getwijfeld werd bleek wel, omdat het gemiddeld aantal fouten 23 was, maar niemand, maar dan ook werkelijk niemand, vond dat heel vervelend. Want het was gewoon een lastig dictee, maar de bijeenkomst was zeer zeker een sfeervol geheel. Terwijl Dijkgraaf aan de schrijvers vertelde wat de lastigheden waren in het dictee, was de correctieploeg, waarin o.a. Annermarie Verwey onder leiding van Ton den Boon hard aan het werk.

Met flink wat minder dan die 23 fouten werd onder de minder ervaren dicteeliefhebbers de Woerdense vrijwilliger bij de bibliotheek, Annemiek van Leeuwen, eerste, Marga Smits tweede en Walther Kok derde. Bij de meer geoefende dicteeliefhebbers werd Rien Wisse uit Breda eerste met slechts twee fouten in 60 woorden, de Bussummer Bert Jansen werd tweede en Leidse Pieter van Diepen derde.

Alle deelnemers krijgen de juiste tekst toegestuurd en kunnen nog eens nagenieten van een mooie tekst. Alle basisscholen krijgen een zeer vereenvoudigde versie toegestuurd. De aftrap van dit herdenkingsjaar was in ieder geval geslaagd.