
Dictee als aftrap van herdenkingsjaar 2025
Door: Aad Kuiper Algemeen“Het is niet zo moeilijk als menigeen lijkt te denken, dat Oudewaterse dictee, dat de aftrap vormt van het herdenkingsjaar 2025 in Oudewater - een leuke opfrisser wat betreft de geschiedenis van Oudewater.” Onze cultuurcoach Sara Bekkers nodigt u uit: “Kom gezellig meedoen; het dictee is leuk en leerzaam!”
Bijzonder aan deze aftrap is dat het dictee geschreven is door een ‘buitengaatse’ schrijver die hier in Oudewater al eens het Groot Oudewaters Dictee won en nog bijzonderder is dat het dictee wordt voorgelezen door de oud-Oudewaternaar Ton den Boon die nu o.a. de Nederlandse hoofdredacteur van de Dikke Van Dale is. Speciaal voor deze bijzondere gelegenheid komt hij even terug naar zijn geboortestad. De Oudewaterse burgemeester Danny de Vries is uw gastheer.
Ton den Boon
Ton den Boon werd in 1962 geboren in Oudewater, waar hij tot 1981 woonde, waarna hij aan de Rijksuniversiteit Groningen ging studeren: Nederlandse taal- en letterkunde en Algemene literatuurwetenschap. Sinds 1987 werkte hij parttime aan de Dikke Van Dale, hét woordenboek van Nederland, waar hij sinds 1997 de Nederlandse hoofdredacteur van is. Maar hij deed en doet nog veel meer op communicatief en taalkundig gebied, waaronder het bekendst zijn ‘optreden’ in het radioprogramma De Taalstaat en zijn zeer regelmatig in Trouw prettig leesbare taalrubriek in Trouw zijn.
René Dijkgraaf
De schrijver van het Oudewaters Dictee van dit beladen jaar 2025 is René Dijkgraaf. Hij behoort tot het kleine groepje ‘dicteetijgers’, zoals ze wel genoemd worden, die deelnemen aan dictees die in diverse plaatsen in ons land en België georganiseerd worden en dan logischerwijs meestal in een buitengewone categorie geplaats worden. Maar ze organiseren ook onderling ‘wedstrijdjes’ bij iemand thuis of in een lokale horecagelegenheid. Laatst won hij het nog met een groepje dicteenomaden in Harderwijk het Nationale Groot Dictee, dat op 9 november live werd uitgezonden op Radio 1, waaraan ook in Oudewater werd meegedaan. Voor dit dictee heeft René zich grondig voorbereid. Hij heeft zich via verschillende bronnen goed op de hoogte gesteld van de lokale geschiedenis. En hij heeft zich, ongetwijfeld incognito, gelaafd aan de informatie die hij verkreeg via een stadswandeling in onze touwstad.
Inschrijven
Het Oudewaters Dictee 2025 vindt plaats op zaterdag 15 maart in het Cultuurhuis van Oudewater: inloop 10.30 uur, start 11.00 uur, uitslag 13.30 uur. De deelname is gratis en inschrijven is heel simpel: stuur een mailtje naar de Oudewaterse cultuurcoach Sara Bekkers via s.bekkers@bibliotheekuv.nl
Basisschoolversie
Bijzonder is dat er naar de basisscholen in Oudewater kort na afloop van het officiële dictee een kinderversie wordt verzonden, zodat ook de leerlingen van die scholen direct betrokken worden bij het Herdenkingsjaar 2025.
Ton den Boon en Oudewater
Zelf zegt Den Boon het volgende over zijn jeugd in Oudewater: “Mijn onderwijscarrière begon in 1968 op de Immanuelschool in Oudewater. Vanaf mijn geboorte in 1962 tot aan mijn vertrek naar Groningen in 1981 heb ik in Oudewater gewoond. Een van de vroegste Oudewaterse herinneringen betreft de viering van 700 jaar Stadsrechten in Oudewater, met optochten in middeleeuwse kledij en met nepheksen.”
En hij vervolgt: “In mijn vroege jeugd werd het gebied dat later Klein-Hekendorp heette, bouwrijp gemaakt. Voor avontuurlijke kinderen was dat een geweldige (zij het enigszins verboden, want gevaarlijke) speelplaats. Destijds had ik archeologie als hobby en op het bouwterrein verzamelde ik archeologische objecten. Toen ik een jaar of tien was, had ik daar genoeg van en gaf mijn verzameling weg aan een schoolvriendje.”
“In de hogere klassen van de basisschool, toen nog ‘lagere school’, dreigde ik me te gaan vervelen: lezen en rekenen had ik al onder de knie. Mijn interesse ging destijds vooral uit naar aardrijkskunde en geschiedenis. Op de lagere school heb ik dan ook talloze historische kinderboeken gelezen. Verder herinner ik me dat ik in de vijfde en zesde klas onder de lessen vaak boodschappen mocht gaan doen voor de (hoofd)meester: waaronder dagelijks sigaretten halen bij tabakshandel Doop (roken mocht toen nog in de klas).”
“Al jong heb ik leren zwemmen in de IJssel (die toen nog heel vies was). Later kwam er een zwembad in Oudewater, waar ik veel kwam.”
“Vanaf 1974 ging ik in Gouda naar de middelbare school, op de fiets, en ging ik daar veel vrije tijd besteden. Ik herinner me nog wel de uitgaansavonden in Thalia Theater en buitenlocaties, waar allerlei bands (Herman Brood & his wild romance; Gruppo Sportivo) optraden. Al met al was het best een leuke stad om jong te zijn.”










