Huifkartocht door het weidevogelparadijs in Montfoort

“Wij zijn echt geen vogelaars hoor”, zegt Dorien van den Berg uit Montfoort terwijl ze zich installeert op een van de bankjes in de huifkar. Haar man Gerard, met een imposante camera in de hand, lacht instemmend: “Maar dit vinden we wel prachtig.” Samen met zo’n twintig anderen, waaronder vrijwilligers van de Weidevogelwerkgroep, Duurzaam Montfoort en geïnteresseerden uit de regio, nemen ze deel aan de huifkartocht van het Beloken Land langs een bijzonder stukje natuur: de Weidevogel Wellness.

De zon zakt langzaam achter de horizon terwijl de tractor de kar in beweging zet. Het belooft een sfeervolle avond te worden, met veel te zien én te horen. Hazen schieten weg uit het gras, grutto’s en tureluurs laten zich zien in het avondlicht. Leen Verkaik, de 85-jarige gastheer van de avond, praat de tocht aan elkaar met zijn aanstekelijke enthousiasme en indrukwekkende kennis. Ondertussen gaan verrekijkers van hand tot hand, en wordt er flink getuurd. “Kijk, een scholekster.”

Een wellness voor vogels

De Weidevogel Wellness is meer dan een mooiklinkende naam. Het is een project van 18 hectare kruidenrijk grasland waar de natuur ruimte krijgt. Hier wordt later gemaaid, wordt gewerkt met vaste mest en zijn delen plas-dras gemaakt - ideale omstandigheden voor weidevogels om hun jongen groot te brengen. “Je ziet ze hier echt met een glimlach broeden”, zegt Leen met een twinkeling in zijn ogen.

Het project is een samenwerking tussen boer Verkaik, de Agrarische Natuurvereniging Lopikerwaard, de Provincie Utrecht en betrokken inwoners. Doordat boeren een vergoeding krijgen voor de gemiste opbrengsten, kunnen ze ruimte maken voor natuur. En met succes: jaarlijks broeden hier zo’n vijftig paartjes grutto’s, kieviten, tureluurs en andere soorten. In februari komen zelfs de trekvogels langs.

Verwondering onderweg

De kar maakt een eerste stop bij de oude eendenkooi, waar Leen met passie vertelt over de geschiedenis en het ambacht van de kooiker. Van turfrook tot kooikerhondjes - alles komt voorbij. Ook spreekt hij zijn frustratie uit over verwilderde katten die jonge vogels opvreten: “Ze worden gevangen, gesteriliseerd en weer teruggezet. Maar dan zitten wij er weer tien jaar mee. Dat is niet de bedoeling.”

Bij het plasdrasgebied rijdt Leen een extra rondje met de tractor zodat iedereen goed zicht heeft. “Kijk daar, de grutto met zijn rechte snavel!”, roept iemand. Gerard legt het tafereel vast met zijn telelens. “Ik heb wel vaker roofvogels en gieren gefotografeerd in het buitenland, maar dit is minstens zo mooi”, zegt hij.

Door het weiland komt een groepje nieuwsgierige koeien aanlopen. Ze steken hun snuiten omhoog, snuffelen aan de rand van de kar en lijken zich af te vragen wat al die mensen daar komen doen. Even verderop tuimelt een jonge haas over de slootkant.

Plots wijst een deelnemer naar de hemel: “Kijk, daar, een luchtballon!” En inderdaad, tegen de oranje lucht glijden de eerste twee ballonvaarders traag over de horizon - een magisch moment dat voor velen voelt als de kers op de taart.

Geen vogelaars, wel natuurliefhebbers

Voor Dorien en Gerard is dit de eerste keer dat ze meegaan met een weidevogelexcursie. “We zijn hier via een appje van een bekende terechtgekomen”, vertelt Dorien. “Het is zo leuk om zomaar in je eigen omgeving zó dichtbij de natuur te komen.” Gerard vult aan: “Als je eenmaal zo’n lens hebt, ga je vanzelf op zoek naar mooie plaatjes. En dit is gewoon een cadeautje.” Als laatste stopt de huifkar nog even bij de vogelhut, en het bord met uitleg over de weidevogels, dat hier nog niet zo lang geleden is onthuld door Duurzaam Montfoort en Linschoten. Leen wijst: “Vanmiddag waren we hier ook met een groep, maar toen zaten de vogels veel verder weg. Wij hebben mazzel, want ze zitten nu echt dichtbij.”

Terug op het erf

Bij terugkomst op de boerderij worden de deelnemers getrakteerd op koffie en iets lekkers. In een van de stallen dartelen jonge lammetjes vrolijk rond, tot groot plezier van de jongste deelnemer, die ook nieuwsgierig vraagt naar de kerkuil. “Die woont daarboven, in die kast”, wijst Leen trots aan in de schuur, waar ook alle tractors onderdak staan. “Hij is een beetje onze vaste bewoner. Helaas poept hij ook over onze machines heen, dat is weer wat minder, want het is niet goed voor de lak.”

Leen laat ook zien hoe ze kunstnesten bouwen van steen, speciaal ontworpen om te voorkomen dat roofvogels ze open kunnen trekken. “Zwaluwen, uilen - we proberen ze allemaal een veilige plek te geven.”

Tot slot heeft Leen nog een wens: “Ik wil heel graag ouderen meenemen op excursie. Voor hen is dit een feest van herkenning. Ze zijn opgegroeid in de polder en weten nog hoe het was. Maar ze moeten wel gebracht worden.” Aan de deelnemers vraagt hij: “Weten jullie iemand die dat kan organiseren? Hierbij doe ik een oproep: Als iemand ervoor kan zorgen dat de ouderen hier komen, neem ik ze met liefde mee!”

Wil je de weidevogelwellness bekijken of jezelf opgeven als vrijwilliger voor het organiseren van ouderen uitjes? Neem contact op met Eline van Bemmel: 06-36394546. Meer informatie: www.hetbelokenland.nl.