Honden: opgelet!

Een beetje flauw begin natuurlijk, maar wellicht trekt deze kop de aandacht en daar is dit verhaal naar op zoek: aandacht. Niet van honden uiteraard, maar wel van hondenbezitters. Nadat, na een enigszins teleurstellende voorgeschiedenis, ict’er Alex van Eck zich, pas enkele jaren geleden, met zijn honden op het onderwerp zwerfvuil stortte, heeft zijn idee, aangewakkerd door zijn zoons, een wereldwijde enthousiaste groep volgers via de (social) media opgeleverd. Maar dat niet alleen. Heel veel mensen met honden zijn daadwerkelijk aan de slag gegaan om hun leefomgeving op een leuke manier schoner te maken. En behalve veel navolging, zien nu ook bestuurlijke overheden wellicht heil in deze inmiddels al bijzondere en tijdrovende passie van Alex; er lijkt een kentering te komen. De provincie Utrecht bijvoorbeeld toont belangstelling.

Het verhaal van Alex van Eck begint met een vakantie op Curaçao in 2013 als gewoon toerist. Als duikliefhebber beviel het hem daar prima en daarom ging hij in 2015 terug, maar bezocht toen plekken waar weinig toeristen komen. Hij wilde de prachtige voor de kust liggende koraalriffen wel eens van dichtbij bekijken, maar het bleek dat hij zich, om daar te komen, door een enorme lading vuil moest worstelen. Alex (toen 43): "Ik moest dwars door allerlei afval zwemmen, ik verging van de jeuk en het duurde behoorlijk lang voor ik door die hele brij heen was … Je kent de beelden van die rommel wel, maar als je het ziet en voelt, is het toch wat anders. En toen wist ik ook wel dat veel dieren op verschillende manieren heel veel last ondervinden van wat mensen gedachteloos op het strand achterlaten."

Hondenbezitters: opgelet!

Thuisgekomen wilde Van Eck in zijn naïviteit iets doen aan dat afval dáár, maar daar komt veel en veel meer voor kijken dan hij aanvankelijk dacht. Toen hij echter zijn honden uitliet en zag dat hier ook veel zwerfvuil ligt bedacht hij iets dat dichter bij huis en wellicht makkelijker uit te voeren was: "Iedereen kent wel de beelden van de rommel op de stranden op Bali, de filmpjes van dode walvissen die aangespoeld zijn - en waar vaak heel veel plastic in blijkt te zitten - maar dat is allemaal betrekkelijk ver weg. En als ik hier iets zag liggen dacht ik altijd: 'waarom ruimt iemand zijn rommel niet op' … of 'waarom doet de gemeente hier niets aan' … en liep gewoon verder. Want waarom zou ik dat moeten opruimen? Totdat het tot me doordrong, dat ik hier ook wel een rol in zou kunnen spelen."

Alex vertelt enthousiast verder over zijn passie, die door zijn vrouw soms een obsessie genoemd wordt: "Ik heb mijn hond Joy, een bruine labrador, getraind om plastic flesjes op te sporen en die bij me te brengen. Dat verliep beter dan ik gedacht had en de hond had het vrij snel door. De honden - bij Alex huis hebben ze nog een labrador en een Lhasa Apso - vinden het heel leuk, want ze kunnen nu hun jachtinstinct volgen en hoe leuk is het niet om, als je je hond uitlaat, samen op te ruimen."

Wereldwijde aandacht, maar hier loopt het hard

"Mijn zoon Justin bracht me op het idee om Instagram en Facebook in te schakelen. Ik vond dat eerst onzin, maar ik ben blij dat hij me ertoe aangezet heeft. Binnen een korte tijd hadden we niet alleen duizenden volgers in Nederland en andere Europese landen, maar de vonk sloeg zelfs over naar Australië en Noord-Amerika. Hier in Nederland vertel ik dit verhaal in schoolklassen, die allemaal even enthousiast reageren. En laatst liep ik langs een groepje 'hangjongeren' die Joy met een plastic flesje in zijn bek zagen lopen en ze vroegen belangstellend wat ik aan het doen was. Na mijn verhaal gingen ze spontaan mee helpen opruimen. Mooier kan het niet, toch!"

Van Eck ziet het wat betreft die honden al helemaal voor zich: "We hebben hier in Nederland zo'n 2 miljoen honden. Als die nu iedere dag iets uit de bosjes halen, scheelt dat natuurlijk enorm. Ik ben me steeds verantwoordelijker voor mijn omgeving gaan voelen. En omdat er heel veel mensen uit de buurt meedoen, ligt hier eigenlijk nooit meer iets." Alex van Eck vertelt nog een paar gruwelijke verhalen over welk leed afval bij heel uiteenlopende diersoorten, van koeien tot zeemeeuwen en van schildpadden tot vissen, kan aanrichten. Maar liever praat hij over de oplossing. "We hebben contact met hondenscholen, onder ander die van Martin Gaus, want zij kunnen veel honden in een paar lessen leren hoe ze vuil moeten opzoeken." Dan blijkt dat er inmiddels ook een officiële stichting bestaat met een zestal bestuursleden, ambassadeurs, vrienden van … en naast Instagram en Facebook een schitterende website: www.enjoycleaningup.com. Daarop staat veel uitgebreide en boeiende informatie; ook over hondenscholen. "Wij trainen de trainers van de hondenscholen zodat dit initiatief zich als een olievlek kan uitbreiden. We hebben in Nederland nu al tientallen 'lokale helden'. Dat zijn honden die helpen met opruimen. En verspreid over de hele wereld ook nog eens tientallen. Alle lokale helden staan vermeld op onze website. En het worden er bijna dagelijks meer."

Kleine kernen in de provincie Utrecht

Hoewel de stichting ontstaan is in IJsselstein en daar zelfs al een plantsoen genoemd is naar de nog zo jonge stichting, lijkt het olievlekidee niet zo'n gekke gedachte. Binnenkort gaat Enjoycleaningup, ook in de nabije omgeving met behulp van de camper actief aan de slag. Vrijwilligers worden uitgenodigd om met óf zonder hond, mee te helpen ruimen. Na afloop van het zwerfvuil rapen, krijgen die vrijwilligers dan een kop koffie of soep en kunnen van het toilet in de camper gebruik maken. "Dan krijgen we niet alleen een schonere omgeving en vermijden we veel kommer en kwel bij dieren, maar kunnen mensen ook samen aan hun eigen omgeving werken. Dan wordt de camper een soort clubhuis dat mensen samenbrengt. We versterken dan gemeenschappelijke activiteiten met daarbij een milieudoel. Dat is een win-win-winsituatie", vertelt Alex van Eck. "Dat kunnen we in allerlei kleine kernen in de buurt doen en wat verder weg. We zullen over niet al te lange tijd ongetwijfeld ook in het verspreidingsgebied van De IJsselbode actief zijn. Let maar op onze camper. Daar staat met grote letters op: Enjoycleaningup! Ook hondenscholen kunnen trouwens contact met ons opnemen. Wie graag meedoet, moet ons in de gaten houden."

Aad Kuiper